{"id":36,"date":"2022-09-07T21:56:04","date_gmt":"2022-09-07T19:56:04","guid":{"rendered":"http:\/\/stararaw.webd.pro\/?page_id=36"},"modified":"2022-09-10T22:08:07","modified_gmt":"2022-09-10T20:08:07","slug":"historia","status":"publish","type":"page","link":"http:\/\/parafiastararawa.pl\/index.php\/historia\/","title":{"rendered":"Historia"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Parafia Stara Rawa p.w. \u015awi\u0119tych Szymona i Judy Tadeusza nale\u017cy do dekanatu Skierniewice &#8211; Naj\u015bwi\u0119tszego Serca Pana Jezusa w diecezji \u0142owickiej. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pierwotnie osada zwana Raw\u0105 z grodem ksi\u0105\u017c\u0119cym nad rzek\u0105 Rawk\u0105, datowana na XII-XIV. Po\u0142o\u017cona opodal wie\u015b nale\u017ca\u0142a w roku 1138 do senioratu ksi\u0105\u017c\u0105t mazowieckich, w 1462 w\u0142\u0105czona zosta\u0142a do d\u00f3br kr\u00f3lewskich starostwa rawskiego z prawem w\u00f3jtostwa nadanym przez Zygmunta I (11 VII 1534) i jego nast\u0119pc\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ko\u015bci\u00f3\u0142 p w. \u015awi\u0119tego Judy Tadeusza istnia\u0142 wed\u0142ug tradycji w XII w., \u017ar\u00f3d\u0142owo nie wcze\u015bniej ni\u017c w ko\u0144cu XIII w. W 1502 r. plebanem by\u0142 Maciej z Piotrkowa, a jego nast\u0119pc\u0105 z prezentacji kr\u00f3lewskiej Jan z Grotkowa herbu Ogo\u0144czyk, kanonik \u0142owicki. W jego obecno\u015bci abp J. \u0141aski dokona\u0142 w 1521 r. reformy administracji ko\u015bcielnej, doda\u0142 mu do obowi\u0105zk\u00f3w duszpasterskich kapelana i ministra, zapewne w roli rektora szko\u0142y i organisty. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Obszar parafii liczy\u0142 61,4 km\u00b2, obejmowa\u0142 wsie: Star\u0105 Raw\u0119, Strzybog\u0119, Kawenczyn, Trzciann\u0119 (w\u0142asno\u015b\u0107 rodziny Prandot\u00f3w-Trzci\u0144skich herbu Rawa), Suliszew (w\u0142asno\u015b\u0107 rodziny Suliszewskich) oraz zaginione: Podole i Zalesie; p\u00f3\u017aniej: Seweryn\u00f3w, Zazdro\u015b\u0107, Budy Trzci\u0144skie i Nowy Dw\u00f3r. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zamieszkiwa\u0142o w nich ok. 720 wiernych. Parafia posiada\u0142a 4 \u0142any ziemi, prawo do poboru czynsz\u00f3w z d\u00f3br kmiecych i pracy. Pleban za\u015b posiada\u0142 \u0142\u0105k\u0119, \u0142an roli z sadzawk\u0105 i dziesi\u0119cin\u0119 mniejsz\u0105 w stosunku do sto\u0142u arcybiskupiego i \u015bwi\u0119topietrza. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dobrami wsi w\u0142odarzyli: Piotr Starowicz, kt\u00f3ry w 1454 r. sprzeda\u0142 swoj\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 Janowi Przeborowi z \u017bukowa. W pocz\u0105tku XVI w. obj\u0105\u0142 j\u0105 Miko\u0142aj z Walewic podkanclerzy sochaczewski, p\u00f3\u017aniej bracia Kaweccy herbu Gozdawa z Kawenczyna. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Za ich w\u0142odarzenia spisano w 1564 r. lustracj\u0119, z kt\u00f3rej wynika, \u017ce wie\u015b dysponowa\u0142a area\u0142em 32,5 w\u0142\u00f3kami, na kt\u00f3rych siedzia\u0142o 56 kmieci, 24 ogrodnik\u00f3w i 5 karczmarzy. Na ziemi rodzi\u0142y si\u0119 pospolite ziarna i warzywa, w zagrodach dr\u00f3b, bez wzmianki o bydle. Z posiad\u0142o\u015bci tych p\u0142acili czynsz do dworu w Rawie, arcybiskupowi, plebanowi Zalewskiemu z prezenty kr\u00f3lewskiej oraz \u201ewikariom i rektorowi\u201d (czyli wikariuszom i organi\u015bcie lub nauczycielowi w jednej osobie). Zar\u00f3wno ko\u015bci\u00f3\u0142 jak te\u017c plebania utrzymane by\u0142y w dobrym stanie. Stan ten uleg\u0142 niekorzystnej zmianie w 1616 r., by\u0107 mo\u017ce z powodu w\u0142odarzenia dobrami przez w\u00f3jta Hieronima Trzci\u0144skiego pisz\u0105cego si\u0119 Prandot\u0105 herbu Rawa, a nast\u0119pnie Jana Zb\u0105skiego. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wie\u015b, w\u00f3jtostwo i parafia prze\u017cywa\u0142y nadal pe\u0142ni\u0119 rozkwitu, czego dowodem by\u0142 nap\u0142yw kilku student\u00f3w ze Starej Rawy do Akademii Krak., m.in.: Stanis\u0142aw syn Jana (1474), Jan syn Szymona (1504) p\u00f3\u017aniejszy dr medycyny, archidiakon \u0142\u0119czycki, kan. sandomierski, Hieronim syn Stanis\u0142awa (1526). W 1505 do\u0142\u0105czy\u0142 do nich Feliks Prandota z Trzcianny. W latach 1529-33 wikariuszem katedry krakowskiej i notariuszem apostolskim by\u0142 Jan Wuj ze Starej Rawy. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">7 VII 1530 r. dokonano w Krakowie podzia\u0142u maj\u0105tku Marcina ze Starej Rawy, krawca bpa Piotra Tomickiego, zamordowanego 20 III t.r. przez nieznanych zab\u00f3jc\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Upadek \u015bwietno\u015bci Starej Rawy zamkn\u0105\u0142 si\u0119 z najazdem Szwed\u00f3w w po\u0142. XVII w. W kwietniu 1656 r. przez wie\u015b przeszed\u0142 z wojskiem kr\u00f3l szwedzki Karol Gustaw X czyni\u0105c spustoszenie, m.in. w ko\u015bciele. W 1660 r. wie\u015b zamieszkiwa\u0142o tylko 6 zagrodnik\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zmieniali si\u0119 te\u017c w\u00f3jtowie i dzier\u017cawcy, po Hieronimie Trzci\u0144skim dzier\u017caw\u0119 podj\u0105\u0142 Stanis\u0142aw Wo\u0142ucki &#8211; kasztelan halicki i jego \u017cona Katarzyna Potocka, ciotka prymasa Teodora Potockiego, fundatora obecnego ko\u015bcio\u0142a. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jego budow\u0119 zainicjowa\u0142 sufragan gnie\u017anie\u0144ski bp Krzysztof D\u0119bi\u0144ski w 1731 r., kt\u00f3ry przy wsparciu finansowym na doko\u0144czenie budowy przez prymasa Potockiego dokona\u0142 jego konsekracji w 1751 r. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ko\u015bci\u00f3\u0142 modrzewiowy, bezwie\u017cowy z sygnaturk\u0105 dodan\u0105 w 1918 r.; jednonawowy. Posiada 3 o\u0142tarze, w g\u0142\u00f3wnym znajduje si\u0119 obraz Matki Bo\u017cej \u201ePani Starorawskiej\u201d datowany na rok 1616, ozdobiony srebrnymi sukienkami i poz\u0142acan\u0105 koron\u0105 na\u0142o\u017con\u0105 za aprobat\u0105 abpa A. Ostrowskiego. Na zasuwie obraz \u015awietego Judy Tadeusza, malowa\u0142 Miko\u0142aj Czaje\u0144ski, w. XVIII. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Antepedium z trzech sztuk wzorzystego kurdybanu, wyr\u00f3b gda\u0144ski z pierwszej po\u0142owy XVII w. W o\u0142tarzach bocznych znajduj\u0105 si\u0119 obrazy \u015awietych Anny i Barbary oraz Walentego i Antoniego, a malowa\u0142 je Leon Biedro\u0144ski w 1889 r. W \u0142uku t\u0119czowym na belce stoi krzy\u017c z pasj\u0105 Chrystusa z XVI w. W ko\u015bciele znajduj\u0105 si\u0119 tak\u017ce dwa konfesjona\u0142y z dawnego ko\u015bcio\u0142a z sygnatur\u0105 roczn\u0105 1540, metalowa chrzcielnica z. XIX w. Na ch\u00f3rze muzycznym wspartym na dw\u00f3ch filarach na jednym data 1731, zbudowane zosta\u0142y organy przez J. Szyma\u0144skiego z synem Na \u015bcianach zawieszone s\u0105 stacje M\u0119ki Pa\u0144skiej, namalowane przez Kazimierza Wilczy\u0144skiego w 1883. W zakrystii przechowywany jest ornat z pasa kontuszowego &#8211; w. XVIII. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Na cmentarzu przyko\u015bcielnym s\u0105 dwa grobowe pomniki: metalowy z uci\u0119t\u0105 kolumn\u0105 dedykowany dziedziczce Suliszewa Felicji z Wyroziemskich Lema\u0144skiej (\u2020 8 X 1850) oraz kamienny rodziny Prandot\u00f3w Trzci\u0144skich z prze\u0142omu XIX\/XX w. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Cmentarz grzebalny oddalony poza wsi\u0105, za\u0142o\u017cony w drugiej po\u0142owie XVIII, posiada kaplic\u0119 p w. \u015bw. Juliusza i dwa starsze pomniki: Walentego Stawskiego dzier\u017cawcy starorawskiego i nowodworskiego (\u2020 25 IX 1830), dw\u00f3ch proboszcz\u00f3w: by\u0142ego pijara ks. Macieja Chrempi\u0144skiego (\u2020 7 X 1904), ks. Jakuba Zaleskiego (\u2020 16 XII 1931) oraz zas\u0142u\u017conego dyrektora szko\u0142y w Starej Rawie Jana Ostaszewicza (\u2020 26 IV 1955). <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Parafia utraci\u0142a dawne ziemskie posiad\u0142o\u015bci z chwil\u0105 w\u0142\u0105czenia jej do pa\u0144stwa pruskiego w 1793. Ziemie kr\u00f3lewskie i w\u00f3jtowskie przesz\u0142y na skarb pa\u0144stwa. Dobra Nowego Dworu otrzyma\u0142 Wilhelm Chlebowski, a w 1808 w Starej Rawie i Nowym Dworze Ksawery \u0141aszczy\u0144ski herbu Wierzbno, kt\u00f3remu rz\u0105d carski dobra odebra\u0142 i sprzeda\u0142 Kazimierzowi Rudnickiemu. Ten odst\u0105pi\u0142 je Jakubowi Grabowskiemu herbu Jastrz\u0119biec. \u017baden z nich nie zaznaczy\u0142 si\u0119 w dziejach wsi i parafii godnymi uwagi inwestycjami, tote\u017c wielokrotne remonty ko\u015bcio\u0142a, zw\u0142aszcza po I wojnie \u015bwiatowej, wykonywano kosztem parafian. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Za ocalenie Starej Rawy w czasie II wojny \u015bwiatowej, parafianie odbyli w 1946 r. piesz\u0105 pielgrzymk\u0119 na Jasn\u0105 G\u00f3r\u0119. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Od 1981r. w Starej Rawy zatrzymuje si\u0119 na nocleg Warszawska Akademicka Pielgrzymka, kt\u00f3rej przewodniczy\u0142 by\u0142 ks. Zygmunt Malacki (\u20207 VIII 2010). Na wniosek parafian kard. J. Glemp po\u015bwi\u0119ci\u0142 jemu w dniu 8 VIII 2011 tablic\u0119 pami\u0105tkow\u0105. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">We wsi nie by\u0142o zapewne \u017cadnego budynku urz\u0119du w\u00f3jtowskiego, by\u0142a natomiast szko\u0142a parafialna. Dzieci uczy\u0142y si\u0119 w domu organisty. W wyniku pierwszych rz\u0105dowych rozporz\u0105dze\u0144 o obowi\u0105zku szkolnym z 7 II 1919 r., podj\u0119to reorganizacj\u0119 szk\u00f3\u0142, m.in. w Starej Rawie, Trzciannie i Suliszewie. W 1926 r. liczba dzieci szkolnych w Startej Rawie wynosi\u0142a blisko 200 os\u00f3b, w\u00f3wczas te\u017c zbudowano nowoczesn\u0105 4-salow\u0105 szko\u0142\u0119, kt\u00f3ra w latach 1934\/35 otrzyma\u0142a III stopie\u0144, r\u00f3wny powiatowej w Skierniewicach, obejmowa\u0142a nauk\u0105 322 uczni\u00f3w i zatrudnia\u0142a 4 nauczycieli. W latach okupacji niemieckiej Jan Ostaszewski prowadzi\u0142 w niej opr\u00f3cz nauczania podstawowego tak\u017ce dwa kierunki tajnego gimnazjum w zakresie og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cym i pedagogicznym. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 70-90 XX wieku w wyniku ni\u017cu demograficznego i z racji ideologicznych, czyli re\u017cimu komunistycznego, przeniesiono nauk\u0119 do Nowego Dworu, a budynek sprywatyzowano. Obecnie w. Starej Rawie mieszka ok. 300 mieszka\u0144c\u00f3w, a w parafii 2025 wiernych. W 1952 r. kard. Stefan Wyszy\u0144ski wy\u0142\u0105czy\u0142 z parafii Starej Rawy 2 wsie na rzecz nowej parafii Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny w Skierniewicach, podobnie te\u017c kolejne 3 wsie do nowo erygowanej parafii w Kamionie (19 X 1952). <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>AUTOR: Janusz Zbudniewek osppe Zakon \u015awi\u0119tego Paw\u0142a Pierwszego Pustelnika, potocznie paulini (\u0142ac. Ordo Sancti Pauli Primi Eremitae<\/strong>)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Parafia Stara Rawa p.w. \u015awi\u0119tych Szymona i Judy Tadeusza nale\u017cy do dekanatu Skierniewice &#8211; Naj\u015bwi\u0119tszego Serca Pana Jezusa w diecezji<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-36","page","type-page","status-publish","hentry","comments-off"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/parafiastararawa.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/36","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/parafiastararawa.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"http:\/\/parafiastararawa.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/parafiastararawa.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/parafiastararawa.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=36"}],"version-history":[{"count":5,"href":"http:\/\/parafiastararawa.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/36\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":154,"href":"http:\/\/parafiastararawa.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/36\/revisions\/154"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/parafiastararawa.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=36"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}